Thứ 7, ngày 25 tháng 10 năm 2014  TimKiem
  HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH
Tư tưởng Hồ Chí Minh về chống chủ nghĩa cá nhân
3/17/2014 10:08:38 AM     

1. Tư tưởng, tấm gương Hồ Chí Minh về chống chủ nghĩa cá nhân.

a. Về chủ nghĩa cá nhân và sự cần thiết phải chống chủ nghĩa cá nhân:

Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng: “Chủ nghĩa cá nhân là việc gì cũng chỉ lo cho lợi ích riêng của mình, không quan tâm đến lợi ích chung của tập thể. ‘Miễn là mình béo, mặc thiên hạ gầy”. Nó là mẹ đẻ ra tất cả mọi tính hư nết xấu như: lười biếng, suy bì, kiêu căng, kèn cựa, nhút nhát, lãng phí, tham ô, v.v"[1].

Theo Người, chủ nghĩa cá nhân là " đặt lợi ích riêng của mình, của gia đình mình lên trên, lên trước lợi ích chung của dân tộc[2]; là kẻ thù của cách mạng, là nguồn gốc của những “căn bệnh” làm hư hỏng đội ngũ cán bộ, đảng viên, làm tha hoá Đảng. Đây là sự nguy hiểm tiềm tàng làm cho Đảng mất dần tính cách mạng, tính trí tuệ, tính đạo đức, tính nhân dân. Hồ Chí Minh coi chủ nghĩa cá nhân là “địch nội xâm", một trong những nguy cơ đe dọa sự tồn vong của Đảng“Địch bên ngoài không đáng sợ. Địch bên trong đáng sợ hơn, vì phá hoại từ trong phá ra”[3] . Do vậy, điều quan trọng là đòi hỏi mỗi cán bộ, đảng viên phải kiên quyết chống chủ nghĩa cá nhân.

      Hồ Chí Minh coi việc chống chủ nghĩa cá nhân là việc làm cần thiết, thường xuyên của những người cộng sản chân chính. Người cho rằng, mỗi cán bộ, đảng viên “Trước mặt quần chúng, không phải ta cứ viết lên trán chữ “cộng sản” mà ta được họ yêu mến”[4], mà phải thường xuyên tu dưỡng, rèn luyện và thực hành đạo đức cách mạng, không sa vào chủ nghĩa cá nhân, góp phần làm cho Đảng ta thật sự “là đạo đức, là văn minh”.

Theo Hồ Chí Minh, cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân là cuộc đấu tranh gay go, quyết liệt, lâu dài và gian khổ. Cuộc đấu tranh đó quyết liệt không kém cuộc đấu tranh chống lại kẻ thù ngoại xâm, bởi lẽ chủ nghĩa cá nhân là kẻ thù không lộ nguyên hình, nó ẩn nấp trong tư tưởng, suy nghĩ của mỗi cá nhân và hành vi của mỗi cá nhân đó. Người nêu lên hình ảnh:“Tư tưởng cộng sản với tư tưởng cá nhân ví như lúa với cỏ dại. Lúa phải chăm bón rất khó nhọc thì mới tốt được. Còn cỏ dại không cần chăm sóc cũng mọc lu bù. Tư tưởng cộng sản phải rèn luyện gian khổ mới có được. Còn tư tưởng cá nhân thì cũng như cỏ dại, sinh sôi, nảy nỏ rất dễ”[5].                                                     Ị

Hồ Chí Minh chỉ rõ, chủ nghĩa cá nhân là một thứ rất gian giảo, xảo quyệt, khéo dỗ dành ta đi xuống dốc, vì thế càng nguy hiểm. Chủ nghĩa cá nhân trái ngược với đạo đức cách mạng, nó chờ dịp để phát triển, che lấp đạo đức cách mạng, để ngăn trở ta một lòng một dạ đấu tranh cho sự nghiệp cách mạng. Vì vậy, đạo đức cách mạng là vô luận trong hoàn cảnh nào cũng phải quyết tâm đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân. Người kết luận: "Chủ nghĩa cá nhân là một kẻ dịch hung ác của chủ nghĩa xã hội. Người cách mạng phải tiêu diệt nó"[6].

  - Trong đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, Hồ Chí Minh lưu ý: "Đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân không phải là "giày xéo lên lợi ích cá nhân"[7]. Người phân tích: "Mỗi người đều có tính cách riêng, sở trường riêng, đời sống riêng của bản thân và của gia đình mình. Nếu những lợi ích cá nhân đó không trái với lợi ích của tập thể thì không phải là xấu. Nhưng lại phải thấy rằng chỉ ở trong chế độ xã hội chủ nghĩa thì mỗi người mới có điều kiện để cải thiện đời sống riêng của mình, phát huy tính cách riêng và sở trường riêng của mình"[8].

b. Tấm gương của Hồ Chí Minh về chống chủ nghĩa cá nhân

- Trước hết, Người là tấm gương chống sùng bái cá nhân. Trong giao tiếp với mọi người, dù là Chủ tịch nước, nhưng không bao giờ Người đặt mình cao hơn người khác. Khi được mọi người tung hô: "Hồ Chủ tịch muôn năm",  Người đề nghị mọi người ngồi xuống và nói "... trăm năm đã là quá. Bây giờ Bác chỉ muốn nằm một chút thôi...”. Người không bao giờ nghĩ mình là bậc vĩ nhân, không bao giờ đặt cái tôi cao hơn tập thể và sự nghiệp cách mạng của dân tộc.

- Hồ Chí Minh nêu tấm gương sáng về phong cách sống chân thành, khiêm tốn, phấn đấu suốt đời vì nước, vì dân. Người viết: “Đem lòng chí công vô tư mà đối với người, đối với việc", " làm bất cứ việc gì cũng đừng nghĩ đến mình trước", " không ham người tâng bốc mình"... vào dịp kỷ niệm ngày sinh của mình, Người thường tìm cách đi công tác vắng để tránh việc mọi người đến chúc thọ, tặng quà. Người đề nghị các cơ quan, các địa phương đến Ngày sinh của Người không tổ chức kỷ niệm, chúc thọ để tránh lãng phí thời giờ, tiền bạc. Khi đi vào cõi trường sinh, Người dặn không tổ chức điếu phúng linh đình để tiết kiệm thời giờ và tiền bạc của nhân dân.

         - Hồ Chí Minh khuyên mọi người sống trong sạch, không tham lam, không ham tiền tài, danh vọng, không lợi dụng chức quyền để mưu lợi cá nhân. Chuyện kể rằng, đồng bào Thái Bình gửi biếu Bác 2 chai nước mắm, Bác tặng người khác 1 chai và nói: hôm chủ nhật đồng bào Thái Bình có cho tôi 2 chai nước mắm làm bằng tôm. " Vật khinh tình trọng", từ chối không được, tôi phải nhận lấy cho bằng lòng anh em. Nay tôi xin gửi biếu cụ 1 chai, và xin chúc Cụ mạnh khỏe. Lần tới thăm xí nghiệp may 10 ( nay là Tổng công ty May 10), xí nghiệp biếu Bác bộ quần áo ka ki, Bác nhận và sau đó bác gửi lại và kèm theo thư cảm ơn: " Bác cảm ơn các cô, các chú biếu Bác bộ quần áo, Bác đã nhận rồi, nay Bác xin gửi lại để làm phần thưởng thi đua". Trong dịp Bác sang thăm Liên xô, UBTW Đảng Cộng sản Liên xô gửi cho bác 4.000 rúp, đồng chí thư ký của Bác 1.000 rúp để "tiêu vặt". Trước khi rời Mátxcơva, Bác đã gửi lại UBTW Đảng Cộng sản Liên Xô 5.000 rúp và nói đã được Nhà nước Liên Xô lo chu đáo rồi, không tiêu gì đến số tiền đó..

         2. Những biểu hiện và tác hại của chủ nghĩa cá nhân

a) Biểu hiện của chủ nghĩa cá nhân

Chủ tịch Hồ Chí Minh coi “chủ nghĩa cá nhân là một loại giá trị và nguyên tắc đạo đức, là hệ thống lý luận chính trị, kinh tế và đạo đức của giai cấp tư sản"[9]. Chủ nghĩa cá nhân là sản phẩm của xã hội người bóc lột người, dựa trên chế đội tư hữu; là sự đối lập giữa lợi ích cá nhân với lợi ích xã hội, đặt quyền lợi của cá nhân trên quyền lợi tập thể. Trong tác phẩm "Nâng cao đạo đức cách mạng, quét sạch chủ nghĩa cá nhân", Người chỉ ra các loại bệnh nảy sinh từ chủ nghĩa cá nhân là: bệnh quan liêu; bệnh tham lam; bệnh lười biếng; bệnh kiêu ngạo; bệnh hiếu danh; bệnh “hữu danh vô thực" (loại bệnh có biểu hiện là làm được ít nhưng báo cáo, khoe khoang thì nhiều); bệnh cận thị ( loại bệnh có biểu hiện là chỉ để ý đến cái nhỏ, vụn vặt, không thấy cái lớn, cái quan trọng); bệnh tỵ nạnh; bệnh nịnh, a dua và bệnh kéo bè, kéo cánh.

- Bệnh nể nang: Đồng chí mình mắc khuyết điểm, lẽ ra phải kỷ luật với một        hình thức tương xứng, nhưng vì cảm tình nên chỉ phê bình qua loa cho xong chuyện. Thậm chí có nơi còn che đậy cho nhau, lừa dối cấp trên, giấu giếm đoàn thể. Hồ Chí Minh cho rằng: "Nếu vì lòng yêu ghét, vì thân thích, vì nể nang, nhất định không ai phục, mà gây nên mối lôi thôi trong Đảng. Như thế là có tội với Đảng, có tội với đồng bào"[10].

-    Bệnh kéo bè, kéo cánh, cục bộ, bản vị:  Hồ Chí Minh dùng từ “cánh hẩu” trong một bộ phận cán bộ có chức, có quyền. Bè cánh được lôi kéo từ những người có họ hàng, là bà con, cháu, chắt, thân tín, thậm chí mở rộng ra là người cùng xóm,  cùng quê; rồi "chén chú chén anh”, tung hô nhau, ủng hộ nhau, dùng số đông, lợi dụng và bóp méo nguyên tắc tập trung dân chủ, dồn những người dù có tốt, có tài  nhưng không “hẩu” xuống để “tiêu diệt”, để cát cứ, thao túng; "Ai hợp với mình thì dù người xấu cũng cho là tốt, việc dở cũng cho là hay, rồi che đậy cho nhau, ủng hộ lẫn nhau. Ai không hợp với mình thì người tốt cũng cho là xấu, việc hay cũng cho là dở, rồi tìm cách gièm pha, nói xấu, tìm cách dìm người đó xuống"[11].

- Bệnh cá nhân: Đây là loại bệnh mà người mắc bệnh có khi được đánh giá là có “đức”, “hiền lành”, luôn luôn biết “đoàn kết”... Những người này thông thường trong cuộc họp, hội nghị, thấy đúng không bảo vệ, thấy sai không đấu tranh, được lòng hết cả mọi ngưòi. Nếu có nói thì “khiêm tốn” nói bên ngoài, nói ở quán nước hoặc nơi nhậu nhẹt, chơi bời, thậm chí chờ bên nào có xu hướng “thắng” thì giơ tay ủng hộ. Rồi luồn cúi, đi “cửa sau”, thưa bẩm, vâng dạ, xun xoe, nịnh bợ. Những người này khi đã đạt mục đích “leo lên” rồi bắt đầu nịnh trên, nạt dưới, kéo bè kéo cánh...

-    Bệnh hữu danh vô thực: “Làm việc không thiết thực, không tự chỗ gốc, chỗ chính, không từ dưới làm lên. Làm cho có chuyện, làm lấy rồi. Làm được ít suýt ra nhiều, để làm một bản báo cáo cho oai, nhưng xét lại thì rỗng tuếch".

-     Bệnh tham lam: Hồ Chí Minh cho rằng: " những người mắc phải bệnh này thì đặt lợi ích của mình lên trên lợi ích của Đảng, của dân tộc, do đó mà chỉ " tự tư tự lợi". Dùng của công làm việc tư. Dựa vào thế lực của Đảng để theo đuổi mục đích riêng của mình. Sinh hoạt xa hoa, tiêu xài bừa bãi. Tiền bạc đó ở đâu ra?. Không xoay của Đảng thì xoay của đồng bào. Thậm  chí làm chợ đen buôn lậu. Không sợ mất thanh danh của Đảng, không sợ mất danh giá của mình "[12].

 - Bệnh lười biếng: Thực chất của bệnh lười biếng là đối lập với đức " cần". Lười biếng biểu hiện ở sự thỏa mãn với sự học, kiến thức vốn có của mình, " Làm biếng học hỏi, làm biếng suy nghĩ. Việc dễ thì tranh lấy cho mình. Việc khó thì đùn đẩy cho người khác. Gặp việc nguy hiểm thì tìm cách trốn tránh"[13].

- Bệnh tham ô: " Đứng về phía cán bộ mà nói, tham ô là: Ăn cắp của công làm của tư. Đục khoét của nhân dân. Ăn bớt của bội đội. Tiêu ít mà khai nhiều, lợi dụng của chung của Chính phủ để làm quỹ riêng cho địa phương mình, đơn vị mình cũng là tham ô... Đứng về phía nhân dân mà nói, tham ô là: Ăn cắp của công, khai gian, lậu thuế"[14]. Nó có hại đến sự nghiệp xây dựng nước nhà, có hại đến công việc cải thiện đời sống nhân dân, có hại đến đạo đức cách mạng...

b) Tác hại của chủ nghĩa cá nhân

- Hồ Chí Minh cho rằng chừng nào còn chủ nghĩa cá nhân nó sẽ "ngăn trở" người cán bộ, đảng viên phấn đấu vì mục tiêu, lý tưởng của Đảng, của dân tộc, làm mất lòng tin cậy của dân đối với Đảng" Một dân tộc, một đảng và mỗi con người, ngày hôm qua là vĩ đại, có sức hấp dẫn lớn, không nhất định hôm nay và ngày mai vẫn được mọi người yêu mến và ca ngợi, nếu lòng dạ không trong sáng nữa, nếu sa vào chủ nghĩa cá nhân”[15] .                          

  - “Do cá nhân chủ nghĩa mà ngại gian khổ, khó khăn, sa vào tham ô, hủ hoá, lãng phí, xa hoa. Họ tham danh trục lợi, thích địa vị quyền hành. Họ tự cao tự đại, coi thường tập thể, xem khinh quần chúng, độc đoán, chuyên quyền. Họ xa rời quần chúng, xa rời thực tế, mắc bệnh quan liêu, mệnh lệnh. Họ không có tinh thần cố gắng vươn lên, không chịu học tập để tiến bộ"[16]; vì thiếu đạo đức cách mạng, vì cá nhân chủ nghĩa mà sinh tham ô " Chủ nghĩa cá nhân đẻ ra trăm thứ bệnh nguy hiểm: quan liêu, mệnh lệnh, bè phái, chủ quan, tham ô, lãng phí... Nó trói buộc, nó bịt mắt những nạn nhân của nó, những người này bất kỳ việc gì cũng xuất phát từ lòng tham muốn danh lợi, địa vị cho cá nhân mình, chứ không nghĩ đến lợi ích của giai cấp, của nhân dân"[17]. Do chủ nghĩa cá nhân mà phạm phải nhiều sai lầm, làm mất nhân cách con người, uy tín của cán bộ, đảng viên; chủ nghĩa cá nhân là một trong ba nguy cơ đối với Đảng cầm quyền.

3. Nội dung học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh về chống chủ nghĩa cá nhân.

Theo Hồ Chí Minh, chống chủ nghĩa cá nhân, nâng cao đạo đức cách mạng được xem là công việc liên quan trực tiếp tới vận mệnh của Đảng, quyết định thành công của sự nghiệp cách mạng ở nước ta. Do vậy, đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân vừa là nhiệm vụ cơ bản, lâu dài, vừa là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên của toàn Đảng, toàn dân ta.

- Để chống chủ nghĩa cá nhân, cần quán triệt sâu sắc tư tưởng Hồ Chí Minh về nâng cao tinh thần cách mạng. Do tính chất đặc biệt nguy hại của chủ nghĩa cá nhân, Hồ Chí Minh đã đề cập nhiều biện pháp kiên quyết phòng, chống “thứ cỏ dại” này. Chống chủ nghĩa cá nhân trước hết phải chống từ trong Đảng và trong bộ máy quản lý nhà nước. Từ tác phẩm Đường kách mệnh năm 1927, đến tác phẩm cuối cùng Di chúc, Người đã có khoảng gần 200 bài nói, bài viết về công tác xây dựng Đảng, về rèn luyện, giáo dục đạo đức cách mạng cho cán bộ, đảng viên. Đó là hệ thống những quan điểm, biện pháp hữu hiệu để chống chủ nghĩa cá nhân, nâng cao uy tín, năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng.

-    Trong giai đoạn hiện nay, cần có nhận thức đúng về những tác hại của chủ nghĩa cá nhân, nhất là trong quan hệ giữa Đảng với dân. Hiểu rõ nguồn gốc, bản chất, đặc điểm, tác hại và những biểu hiện của chủ nghĩa cá nhân, tư tưởng cơ hội, thực dụng là điều kiện cần thiết để nêu cao tinh thần tự giác, ý thức tổ chức kỷ luật, quyết tâm tu dưỡng, rèn luyện đạo đức cách mạng, quyết tâm chống chủ nghĩa cá nhân, tư tưởng cơ hội, thực dụng.

- Từ thực trạng một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống hiện nay, đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, gắn với thực hiện Nghị quyết TW 4 "Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay" và thực hiện Chỉ thị số 03-CT/TW của Bộ Chính trị ( khóa XI) là nhiệm vụ rất cấp bách, quan trọng và thường xuyên. Đẩy mạnh học tập, rèn luyện, tu dưỡng đạo đức, lối sống theo tấm gương Chủ tịch Hồ Chí Minh trong cán bộ, đảng viên, công chức và nhân dân góp phần hạn chế và đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng, đạo đức, lối sống. Do vậy, mỗi cán bộ, đảng viên phải là người tiên phong gương mẫu trong học tập và làm theo Bác, góp phần chống chủ nghĩa cá nhân, chủ nghĩa cơ hội, làm cho nội bộ Đảng và tổ chức cơ sở đảng thực sự trong sạch, vững mạnh.

- Học tập và làm theo Bác, chống chủ nghĩa cá nhân, mọi người phải tự cảnh giác với chính mình, vượt qua được những tiêu cực, cám dỗ của lợi ích vật chất và những tác động của mặt trái của cơ chế thị trường và hội nhập quốc tế; cảnh giác trước sự chống phá của kẻ thù. Các cấp uỷ, tổ chức đảng, trước hết là chi bộ cần coi trọng khâu giáo dục nhận thức, quản lý, rèn luyện cán bộ, đảng viên, xây dựng động cơ phấn đấu đúng đắn. Vào đảng không phải là để thăng quan tiến chức mà là để phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân theo lời di huấn của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Ngoài lợi ích của dân tộc, của Tổ quốc, thì Đảng không có lợi ích gì khác...Vô luận lúc nào, vô luận việc gì, đảng viên và cán bộ phải đặt lợi ích của Đảng ra trước”[18].

 ( Theo Tài liệu chuyên đề 2014: " Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh về nêu cao tinh thần trách nhiệm, chống chủ nghĩa cá nhân, nói đi đôi với làm" do Ban Tuyên giáo Trung ương và NXB Chính trị quốc gia- sự thật biên soạn và phát hành).

 

 

 


[1] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 10, tr, 306

[2]Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 7, tr. 92.

[3] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 5, tr, 238-239

[4] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 5, tr, 552

[5] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 9, tr, 448

[6] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 9, tr, 292

[7] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 9, tr, 291

[8] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 9, tr, 291

[9] Viện Hồ Chí Minh và các lãnh tụ của Đảng: Chủ tịch Hồ Chí Minh với sự nghiệp giải phóng dân tộc và chấn hưng đất nước, Nxb LLCT, H, 2006, tr 318.

[10] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 5, tr, 281

[11] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 5, tr, 257

[12] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 5, tr.255

[13] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 5, tr. 255.

[14] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 6, tr. 488.

[15] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 12, tr. 557-558

[16] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 12, tr, 438-439

[17] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 9, tr, 292.

[18] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t. 5, tr, 250-251

 

 

 

 

 

  
Bài viết trước:
Icon  Chi bộ Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy sinh hoạt chuyên đề về nâng cao tinh thần trách nhiệm của cán bộ, đảng viên, công chức Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy
Icon  Các cấp hội phụ nữ tỉnh qua 3 năm triển khai việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Icon  Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh về nêu cao tinh thần trách nhiệm
Icon  Tư tưởng Hồ Chí Minh về nghề thầy thuốc
Icon  Hội nghị toàn quốc Bộ phận giúp việc cấp ủy cấp tỉnh thực hiện Chỉ thị 03 của Bộ Chính trị
Icon  Nữ giáo viên người DTTS đầu tiên đạt giáo viên giỏi bậc THCS ở TP Kon Tum
Icon  Năm 2014, gắn việc thực hiện Chỉ thị 03 với nhiệm vụ chính trị của địa phương
Icon  Kon Plông: Hội nghị tổng kết học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh năm 2013 và triển khai kế hoạch năm 2014
Icon  Rèn luyện tư cách cán bộ, đảng viên theo Tư tưởng Hồ Chí Minh
Icon  Huyện ủy Tu Mơ Rông sơ kết 3 năm thực hiện Chỉ thị 03
    THĂM DÒ Ý KIẾN DƯ LUẬN
    LIÊN KẾT
Trang chủ   |   Liên hệ   
Trang thông tin điện tử Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Kon Tum - Giấy phép số 01/GP-STTTT, ngày 05 tháng 3 năm 2014
Cơ quan chủ quản: Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Kon Tum
 Địa chỉ: 314 đường Thi Sách - thành phố Kon Tum - Kon Tum; Điện thoại: 060.3862301; Email: thongtintuyengiaokontum@gmail.com.
 Ghi rõ nguồn tuyengiaokontum.org.vn khi sử dụng lại thông tin từ website này
Rao vat, viec lam Kon Tum nhà đất Kon Tum